Các phương pháp ĐTM áp dụng trong ngành quy hoạch xây dựng (P3)

c) Phương pháp tiếp cận bằng chỉ tiêu định vị

Theo phương pháp này, trước hết cần đưa lên bản đồ các tài liệu kiểm kê, tức là các hợp phần môi trường, kỹ thuật và xã hội có thể bị ảnh hưởng bởi dự án. Sau đó xác định vị trí công trình, khu vực xung quanh công trình trên cơ sở các chỉ tiêu định vị đã được chọn trước.

Các chỉ tiêu định vị sẽ giúp cho người ra quyết định về việc thiết lập hành lang tuyến đường (đối với các công trình giao thông) hay lựa chọn vị trí (địa điểm) công trình. Không có một bản lập có sẵn cho các chỉ tiêu định vị; các chỉ tiêu này là đặc thù của mỗi nước, mỗi địa phương hay khu vực. Trong một số trường hợp, chúng có thể đã được xác định trong chính sách quốc gia về GTVT, xây dựng, thủy lợi v.v…Các chỉ tiêu định vị thường được xác định

để tiêu chuẩn hoá phương pháp thiết lập hành lang khu vực nghiên cứu và tối

ưu hoá việc bảo vệ môi trường.

Ví dụ về các chí tiêu định vị khi thiết lập hành lang tuyến đường:

–   Tránh các không gian rất nhạy cảm, nên tìm các không gian ít nhạy cảm hơn đê’ có thể tiếp nhận dự án.

–   Định hướng hành lang thẳng tới mức tối đa giữa điểm đi và điểm đến, cũng như các điểm bắt buộc phải đi qua.

–   Tránh chia vụn đất đai, tôn trọng việc chia cắt đất theo địa giới hành chính, các ranh giới của bất động sản lớn và các ranh giới hành chính.

–     Tận dụng các chỉ giới chiếm đất hiện có hơn là mở các hành lang mới.

d) Phương pháp liệt kê các số liệu môi trường

Phương pháp liệt kê các số liệu môi trường dùng để đánh giá so sánh phương án dựa trên các số liệu liệt kê các nhân tố (thành phần) môi trường liên quan đến hoạt động của dự án của các phương án khác nhau, chứ không đi sâu vào đánh giá các tác động môi trường của dự án.

Ưu điểm: Do thông tin đưa ra ở dạng đơn giản và dưới hình thức số liệu nên dễ hiểu, mọi người có thể hiểu rõ về dự án và các phương án được đề xuất trong dự án. Phương pháp liệt kê số liệu môi trường đơn giản, dễ hiểu, dễ ứng dụng. Nó thích hợp khi xem xét và đề xuất các phương án trong giai đoạn khởi thảo dự án (giai đoạn lập Báo cáo đầu tư và xin chủ trương đầu tư).

Nhược điểm:

–   Hạn chế của phương pháp là các thông tin đưa ra không có các thông tin phản ánh mối liên quan giữa nguyên nhân và ảnh hưởng của các hoạt động dự án đến các thành phần môi trường.

–   Bảng liệt kê cũng không chỉ ra được các tác động cụ thể lên các thành phần môi trường do ảnh hưởng của dự án.

–   Trong ĐTM thường yêu cầu thu thập và phân tích nhiều thông tin về kinh tế- xã hội và môi trường. Trên cơ sở đó phân tích đánh giá tác động, nhưng phương pháp liệt kê không có khả năng làm việc này.

Bảng 4.4. là bảng liệt kê số liệu các thông số môi trường của dự án thủy lợi để so sánh các phương án bố trí hồ chứa, trong đó phương án c là không có dự án.

Bảng 4.4. Phương pháp liệt kê số liệu môi trường để so sánh các
phương án quy hoạch các hồ chứa nước (theo Lohani & Kan, 1983) [5].

Các phương pháp ĐTM áp dụng trong ngành quy hoạch xây dựng (P3) 1